Saturday, 30 June 2012

سرائیکی ہک قوم ہن

سوال: قومی ترانے وچ ہے " قوم ملک سلطنت" قوم تے ملک وچ کیا فرق ہے؟

جواب: ہکو ایہو جیہے علاقے وچ وسݨ آلے جیندی زبان تے ثقافت ہکا ہووے، او لوک ہک قوم ہوندے ہن۔ 

انتظامی بنیاداں تے حکومت چلاوݨ کیتے علاقیاں دی ونڈ ہک ملک ہوندے۔ ہک ملک چھوٹا وی تھی سگدے، تے ٻہوں وݙا وی تھی سگدے، 

ملک تے قوم وچ فرق ہوندے.

پنجابی ہک قوم ہے۔ ایہہ ݙو ملکاں وچ وسدے ہن۔ پنجابی بھارت تے پاکستان وچ وسدے ہن۔ عربی ہک قوم ہے. عربی قوم دے درجناں ملک ہن.

پاکستان ہک ملک ہے. 

پاکستان وچ پنج قوماں ہن. پشتو، سندھی، سرائیکی، بلوچی تے پنجابی۔

سرائیکی ہک قوم ہے. سرائیکی زیادہ تر ملک پاکستان وچ وسدے ہن۔ 

سرائیکی شعبے

ایئر ، بحریہ، اسلامی،غلام اسحاق، بھٹو شہید،اوپن نمل تے بیاں ساریاں یونی ورسٹیاں سرائیکی ثقافت تے زبان دے شعبے قائم کرن۔

فاصلے


  • ملتان کنوں مظفر ڳڑھ 38 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں دیرہ غازی خان 95 کلومیٹر ہے ۔۔
  • ملتان کنوں راجن پور 208 کلومیٹر ہے ۔
  • ملتان کنوں لودھراں 77 کلومیٹر ہے۔
  • ملتان کنوں بہاول پور 97 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں رحیم یار خان 290 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں جھنگ 160 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں چنیوٹ 247 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں خوشاب 290 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں سرگودھا 274 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں میانوالی 287 کلومیٹر ہے۔
  • ملتان کنوں بکھر 183 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں لیہ 126 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں دیرہ اسماعیل خان 300 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں ٹانک 360 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں خانیوال 55 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں ساہیوال 176 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں وہاڑی 96 کلومیٹر ہے۔
  • ملتان کنوں پاکپتݨ 220 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں بہاولنگر 230 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں اوکاڑہ 215 کلومیٹر ہے۔ 
  • ملتان کنوں ٹوبہ ٹیک 152 کلومیٹر ہے۔
  • راڑا شم توں ملتان 234 کلومیٹر ہے
    بارخان توں ملتان 239 کلو میٹر ہے
    بارخان توں رکھنی 48 کلومیٹر ہے
    راڑا شم توں رکھنی 43کلومیٹر ہے
    .


لیڈر تے ممبر سرائیکی ٻولن تاں کیا تھیسی؟

اساں ہݨ عملاً انڳلش کوں قومی زبان بݨا ݙتے۔ ول تساں ݙسو ، کیا تھییسی؟ سرائیکی کوں سرکاری دفتری تعلیمی عدالتی تے قومی زبان بݨاؤ۔

غلطی

کجھ لوک اہدن: قائداعظم اردو کوں قومی زبان بݨایا ھائی۔ ول نا اہل حکمراناں بنگالی کوں وی غلطی نال قومی زبان من گھدا۔ تہوں پاکستان ترٹ ڳیا۔

 پنجابی دی تعریف ایہہ ہے جو جہڑا سرائیکی کوں زبان تسلیم نہ کرے۔ وفاق دشمن مرکز پرستاں دی ٻہوں وݙی تعداد پاکستان وچ وسدی ہے۔ ایہہ اردو پرست اڄ وی اے آہدے ہن: جو اردو پورے ہندوستان بشمول بنگال دی قومی زبان ہے۔ بنگالی ہندوواں دے دھوکے تے آکھے وچ آ کے بنگالی کوں غلطی نال قومی زبان سمنجھ گھدا ہائی۔ حالانکہ بنگال دی قومی زبان اڄ وی اردو ہے۔

۔


واپڈا، سوئی گیس

واپڈا سوئی گیس ٹیلی فون آپݨے فارم، ٻل تے ٻیاں ساریاں لکھتاں سرائیکی وچ لکھن۔ دیہات دے لوک اردو انڳریزی وچ ٻل تے لکھے ناں نی پڑھ سڳدے. اردو دے انتالی حروف ہن۔ سرائیکی دے چُرتالی حروف ہن۔ اردو انگریزی حروف سرائیکی ناںواں، وستیاں دے ناںواں تے قوماں دے ناںواں کوں سپورٹ نی کرسڳدے۔ ایں سانگے سرائیکی لکھی ونڄے۔

Friday, 29 June 2012

تدریسی مشق


 بی ایڈ، بی ایڈ آنر تے اے ڈی ای  دے ٹیچنگ پریکٹس دے عملی امتحان کیتے  چھپا ہویا پرچہ ہوسی،،،

نمونے دا پرچہ  کل نمبر ٥٠

سوال نمبر ہک:ݙتے ہوے عنوان تے سبقی اشارہ لکھو،،،.١٠ نمبر
سوال نمبر٢ ــ ݙوجھے عنوان دا سبقی اشارہ لکھو،، ١٠نمبر
سوال نمبر٣ــ عملی طور تے سبق پڑھاؤ،، ٢٠ نمبر
سبقی اشاریاں آلی کاپی : ٥ نمبر
زبانی امتحان، پنج سوال  : ٥ نمبر


سبقی اشارے دے نمبراں دی ونڈ

کل نمبر : ١٠
ناں:
عنوان:
مضمون:
جماعت:
عمومی مقاصد: ہک نمبر
خصوصی مقاصد: ہک نمبر
سمعی بصری معاونات: ہک نمبر
پڑھاوݨ دے طریقے: ہک نمبر
سابقہ واقفیت دے سوال: ہک نمبر
سوالاں دے جواب: ہک نمبر
سبق دا اعلان:
پیش کش، استحضار، سرگرمی، معاونات دا ورتاوا : ݙو نمبر
جائزہ دے سوال تجواب ے ذمیہ کم: ݙو نمبر،،
سبقی اشارہ وچ ویلے دی ونڈ وی لکھـݨ ضروری ہے،



سبقی اشارے کیتے ویلے دی ونڈ

سابقہ واقفیت دے سوال جواب: ٣ منٹ
اعلان سبق (بولـݨ تے لکھـݨ) : ٢ منٹ
عملی سرگرمی: ١٨ منٹ
معاونات دا ورتاوا: ٥ منٹ
جائزہ: ٥ منٹ
ذمیہ کم : ڈو منٹ
کل ویلا: ٣٥ منٹ،


سبق پڑھاوݨ دا ویورا تے نمبراں دی ونڈ

عملی طور تے سبق پڑھاوݨ دے ویہ نمبر ہوسن ..پڑھاوݨ دیاں ویہ مہارتاں ہن. ہر مہارت دا ہک نمبر ہوسی،کجھ مہارتاں ایہ ہن ..
  • ١ـ سبق ویلے دی ونڈ مطابق ٹھیک رفتار نال ہے.ـ
  • ٢.. ہر ٻال تدریسی عمل وچ شامل ہے،،
  • ٣ ــ سوال جواب دی مہارت
  • ٤ـ استاد دی آواز دی بلندی تے رفتار
  • ٥ ـ معاونات دا ورتاوا
  • ٦ ـ گرائمر تے زبان دی درستی
  • ٧ـ سبق دا تعارف مؤثر ہے ـ
  • ٨ ـ سبق دا اختتام تے جائزہ مؤثر ہے،
  • ٩ــ درست جواب تے استاد رد عمل 
  • ١٠ ـ غلط جواب تے استاد دا ردعمل
  • ١١ـ سبق مقاصد دے مطابق تے درست ہےـ
  • ١٢ــ سبق دل چسپ ہے،،
  • ١٣ــ ٻالاں کوں بولـݨ تے عملی کم دا مناسب ویلا ݙتا ڳئے ــ
  • ١٤ ــ طریقہ تدریس عنوان تے مـضمون دے مطابق ہے ۔۔باقی مہارتاں مضمون تے عنوان دے مطابق ہوسن۔

کتاباں دا ٻوجھ

حکمرانو! ٻالاں تے کتاباں دا ٻوجھ گھٹاؤ۔ غیر ملکی زباناں دی تعلیم مکاؤ۔ صرف مادری زبان کوں ذریعہ تعلیم بݨاؤ۔اردو انگریزی کنوں جان چھڑواؤ۔

بھلا سندھی ہر مہینے پی ٹی وی کوں 35 روپیے کائنی ݙیندے۔ ول پی ٹی وی ہوم، پی ٹی وی نیوز تے اے ٹی وی تےسارا وقت اردو کوں کیوں ݙتا ویندا ہے؟

سی ایس ایس وچ اردو لازمی کائنی تاں ول سکولاں کالجاں وچ اردو لازمی ہووݨ دا جواز ݙسو؟

پاکستانی پاسپورٹ سرائیکی، پشتو تے سندھی وچ جاری کیتے ونڄن۔

سی ایس ایس وچ سرائیکی، پشتو، سندھی آپشنل لازمی کیتی ونڄے۔۔

بھلا عرب پاڳل ھن؟

عرب وچ ایف ایس سی عربی میڈیم ھوندی اے۔ ݙسو بھلا عرب پاڳل ھن؟
صرف تساں سیاݨے ھو۔ او سیاݨے سرائیکیو! ایف ایس سی سرائیکی میڈیم شروع کرو

Saraiki TV

دوائیاں

دوائیاں دے غلط استعمال نال کائی انسان مر وی ویندن۔ دوائیاں تے دوائی دا ناں فائدے تے ورتݨ دا ݙا سرائیکی زبان وچ وی لکھیا کرو۔

قومی زبان

سرائیکی ،سندھی تے پشتو کوں قومی تے سرکاری زباناں بݨائے بغیر اٹھارویں آئینی ترمیم نامکمل اے۔ صوبیاں کوں حقوق ݙیوݨ ٻہوں ضروری اے۔


سرائیکی وچ کتاباں


سرائیکی ترجمہ قرآن

جے تساں مسلمان ہو ، تاں سرائیکیاں کیتے سرائیکی وچ ترجمہ قرآن تے ٻیاں کتاباں شائع کرو

پنجاب ٹیکسٹ بورݙ نے کتاٻاں سرائیکی میڈیم کائنی چھاپیاں۔ انگلش میڈیم چھاپیاں ہن۔ او انگلش میڈیم وی سکولاں وچ نی پہنچیاں۔ ڄون مک ڳئے،احساس کرو.





Saraiki vowel

  1. الف:کھا، a,Open front unrounded vowel
  2. و:   Mid back rounded vowel کھوتا، شودا، سوٹا،کھوٹ، توڑ، ٻول، ٹور، مور۔
  3. ے: تیݙا، چھیت، ریل پیل، دیر، شیر، بھیݙ
  4. زبر:
  5. وݙی زیر:Near-close near-front unrounded vowel کِتھ، پھِٹ، وِتھ، ہِک، طالِع، چِہرہ، بانگِ درا وچ وݙی زیر ہے۔ وݙی زیر کوں لکھݨ دا طریقہ ایہہ ہے۔ٕ کِتھ، بانگ ِ درا،ضِد، رِچھ، ہِن، پِٹ وغیرہ۔
  6. زیر: Close front unrounded vowelایندے کیتے کھڑی زیر ورتیندی ہے۔عربی وچ زیر دی ایہہ  صوت استعمال تھیندی ہے۔   کٖتاب،چٖہرہ، 
  7. وݙی پیش: رُس،پُس، پُر، ڳُڑ، شُہرت، شُعبہ، مُحترم،   وݙی پیش کوں لکھݨ دا طریقہ ایہہ ہے۔پُڑ، گھُٹ، جُڑ، مُڑ Near-close near-back rounded vowel
  8. پیش: Close back rounded vowel کٗرتا، مٗردا، 
  9. زبر الف: æ رحمَان،كتاب
  10. زبر و:کَوڑا،
  11. زبر ی:سَید،
  12. زبر ے:مَیل، سَیر، خَیر،بھَیڑا 
  13. آ: آپ، آس، آن، آکھ
  14. زیر ی:مِیل، تِیر، کھِیر
  15. پیش و:بھُوت، سُود، 
  16. زبر و(عربی): اَؤُ مـَوُلانا
  17. ʌ انگریزی واول زبر تے ادھی پیش دا مجموعہ ہے  Bus,But
  18. ɛ انگریزی واول زبر تے ادھی زیر دا مجموعہ ہے Bed, Shall

کرسٹوفر شیکل دے مطابقphoible.org سرائیکی وچ 48 کانسن انٹ تے 35 واول کل 83 آوازاں ہن۔ انہاں وچوں کلہے کانسن انٹ 28 ہن۔ 15ڈبل کانسن انٹ ، 3 سی ڈینٹل ت ،ج د ، تے 2 سی ڈیینٹل سی تھ ، دھ ہن۔ 9 واول، 9 مد آلے واوال ، 14 مرکب واول وی وی مختلف ، 3 واول واول کانسن انٹ ہن۔ کل واول 35 ہن۔ شیکل وھ تے ݨھ دا ذکر وی کیتے۔
سرائیکی الف بے دے مطابق الف، ھ ، ء ، ے دے علاوہ باقی 41 کانسن انٹ، پندرھاں ݙو چشمی ھ آلے تے ڈو مخلوط نون غنہ آلے کل 58 کانسن انٹ ہن تے سولھاں واول ہن۔





IPAVowels
FrontNear-frontCentralNear-backBack
Close
Near-close
Close-mid
Mid
Open-mid
Near-open
Open

Monday, 25 June 2012

نادرا سرائیکی وچ وی قومی شناختی کارڈ جاری کرے۔



ڄناب صدر صاحب تے گورنر کھوسہ صاحب!١۔اسلام آباد تے کراچی وچ اردو یونی ورسٹی ھے پئی۔ہک سرائیکی میڈیم :سرائیکی یونیورسٹی برائے صحت انجینئرنگ تے سائنس آرٹس ٻݨاؤ جیندے کیمپس ہر وݙے شہر وچ ھوون۔

۔٢.۔ تعلیمی پالسی ڈو ھزار نو دے مطابق علاقائی زباناں لازمی مضمون ھوسن تے ذریعہ تعلیم وی ھوسن۔ سرائیکی بارے عمل کرتے سرائیکی کوں سکولاں کالجاں وچ لازمی کیتا ونڄے تے ذریعہ تعلیم تے ذریعہ امتحان بݨاؤ۔

٣۔سرائیکی کوں قومی زبان دا درجہ ڈیوو.۔

۔٤۔ نادرا سرائیکی وچ وی قومی شناختی کارڈ جاری کرے۔

۔٥۔ ھر ھر قومی اخبار سرائیکی سندھی تے اردو وچ شائع کیتا ونڄے۔کاغذ تے اشتہارات دا کوٹہ وی برابر ݙتا ونڄے۔

۔٦۔ پاکستان دے ہر سرکاری تے نجی ٹی وی چینل تے سرائیکی، سندھی، پشتو ، پنجابی،بلوچی تے اردو کوں ہر روز چار چار گھنٹے ݙتے ونڄن۔

۔٧۔سب نیشنل تے ملٹی نیشنل کمپنیاں سرائیکی زبان کوں تسلیم کرن تے ہر قسم دی تحریر تے تشہیر سرائیکی وچ وی کرن۔

۔٨۔۔سرائیکی ہر ملک وچ وسدن ایں سانگے سرائیکی ہک انٹر نیشنل زبان اے۔ سکولاں وچ عربی لازمی کائنی ، تاں ول انگریزی تے اردو دے لازمی ھووݨ دا کیا ڄواز اے؟